THAY THẾ BỘT CÁ BẰNG HỖN HỢP PROTEIN THỰC VẬT TRONG KHẨU PHẦN ĂN CỦA CÁ RÔ PHI (OREOCHROMIS NILOTICUS L.)

 

Magdy Soltan, M.A. Hanafy và M.I.A.Wafa

 

Acare VN Team xin giới thiệu một nghiên cứu tìm hiểu tác động của việc thay thế bột cá bằng hỗn hợp protein thực vật (HHTV) trong khẩu phần ăn của cá rô phi sông Nile. Nghiên cứu được thực hiện bởi các nhà nghiên cứu Magdy Soltan, M.A. Hanafy và M.I.A.Wafa nhằm xác định mức tối đa mà bột cá (BC) có thể được thay thế bằng HHTV mà không ảnh hưởng xấu đến sự tăng trưởng và sức khỏe của cá.

 

HHTV được sử dụng trong nghiên cứu bao gồm các loại khô dầu từ hạt bông, hướng dương, cải dầu, vừng và hạt lanh. Mức thay thế BC bằng HHTV khác nhau ở 8 chế độ ăn khác nhau, dao động từ 15% đến 100%. Tổng cộng 480 con cá rô phi sông Nile được phân thành 8 nhóm điều trị, mỗi nhóm có 3 lần lặp lại và được cho ăn trong 12 tuần.

 

Nghiên cứu quan sát thấy rằng việc thay thế tới 45% BC bằng HHTV không ảnh hưởng đáng kể đến lượng ăn vào, tỷ lệ chuyển đổi thức ăn (FCR), tỷ lệ hiệu quả sử dụng protein (PER) và hệ số tiêu hóa biểu kiến (ADC) của chất khô, protein thô và béo thô. Tuy nhiên, việc thay thế BC vượt quá 45% (tức là ở mức 60%, 75%, 90% và 100%) dẫn đến giảm đáng kể các thông số này. Các thông số tăng trưởng như trọng lượng cơ thể, chiều dài cơ thể, tăng cân và tốc độ tăng trưởng cụ thể cũng bị ảnh hưởng tương tự, với việc thay thế tới 45% cho thấy không có sự khác biệt đáng kể so với khẩu phần đối chứng, nhưng mức thay thế cao hơn dẫn đến giảm tăng trưởng.

 

Nghiên cứu cũng đánh giá khía cạnh kinh tế của việc thay thế BC bằng HHTV. Người ta nhận thấy rằng mức thay thế lên tới 45% trong khẩu phần ăn của cá rô phi có thể giảm chi phí thức ăn cho mỗi kg khẩu phần và chi phí thức ăn cho mỗi kg tăng trọng lần lượt là 11,40% và 6,74%. Tuy nhiên, việc thay thế hoàn toàn BC bằng HHTV đã dẫn đến tăng chi phí thức ăn cho mỗi kg tăng trọng.

 

Về sức khỏe của cá, nghiên cứu lưu ý rằng hàm lượng HHTV cao hơn trong khẩu phần ăn dẫn đến giảm nồng độ hemoglobin và hematocrit, đồng thời tăng hoạt động của alanine aminotransferase (ALT) và aspartate aminotransferase (AST), là những chỉ số về chức năng gan. Thành phần toàn bộ cơ thể của cá về chất khô và protein thô không bị ảnh hưởng đáng kể bởi nguồn protein trong khẩu phần ăn. Tuy nhiên, hàm lượng béo thô và tro trong toàn bộ cơ thể tăng lên khi hàm lượng HHTV trong khẩu phần ăn cao hơn.

 

Bài viết cũng thảo luận về những lý do có thể làm giảm hiệu suất sử dụng thức ăn và tăng trưởng ở mức thay thế BC cao hơn bằng HHTV. Nó gợi ý rằng sự hiện diện của chất xơ thô cao, các yếu tố kháng dinh dưỡng và khả năng ngon miệng kém của HHTV có thể làm giảm lượng thức ăn ăn vào và ảnh hưởng xấu đến FCR và PER. Các thành phần cụ thể của HHTV, như chất nhầy trong hạt lanh, các hợp chất phenolic trong bột cải dầu, glucosinolates, axit phytic và gossypol, được xác định là những tác nhân tiềm ẩn làm giảm các thông số về sức khỏe và tăng trưởng ở cá.

 

Các tác giả kết luận rằng HHTV có thể thay thế tới 45% BC trong chế độ ăn của cá rô phi một cách an toàn và hiệu quả mà không ảnh hưởng xấu đến năng suất của cá. Phát hiện này rất có ý nghĩa đối với ngành nuôi trồng thủy sản, đặc biệt là ở các khu vực như Ai Cập, nơi nghiên cứu được thực hiện, do tiềm năng tiết kiệm chi phí và giảm sự phụ thuộc vào bột cá. Các tác giả đề xuất nghiên cứu sâu hơn để cải thiện giá trị dinh dưỡng của nguồn protein thực vật và khám phá tác dụng của chúng đối với cá lớn trong điều kiện chăn nuôi thực tế.


Biên dịch:  Acare VN Team

kỹ thuật khác